Misselijkheid: wat moet je erover weten?

Misselijkheid

Misselijkheid is geen aandoening op zich, maar een waarschuwing van het lichaam dat er iets niet in orde is. Misselijkheid kan vele oorzaken hebben, variërend van reisziekte, zwangerschap, stress, aandoeningen van het maag-darmkanaal, migraine of simpelweg te veel gegeten of te veel alcohol.

Het gevoel van misselijkheid ontstaat doordat het braakcentrum wordt geprikkeld. Het braakcentrum is een plekje in de hersenen, dat informatie krijgt uit het evenwichtsorgaan en andere delen van de hersenen en van het maag-darmkanaal. Als de misselijkheid lang duurt en een bepaald niveau bereikt, geeft het braakcentrum de opdracht aan de maag om zich te legen. Dit gebeurt door een hevige samentrekking van de buikspieren en tegelijkertijd ontspanning van de slokdarm. Overgeven kan naar zijn, maar toch is het een effectief beschermingsmechanisme van het lichaam dat ervoor zorgt dat giftige of schadelijke stoffen worden uitgestoten en niet verder worden opgenomen en verwerkt in de stofwisseling. Braken heeft tal van fysieke bijverschijnselen als toename van de speekselproductie, een vertraagde hartslag en hevig transpireren.

Als je misselijk bent heb je vooral geen trek in eten. Als het lichaam probeert schadelijke stoffen via je mond naar buiten te werken, is het niet de bedoeling dat er nog meer naar binnen gaat.

Misselijkheid kan vele oorzaken hebben

Omdat misselijkheid geen kwaal is maar een signaal van het lichaam, kunnen er vele oorzaken voor zijn. Die kunnen tijdelijk of chronisch zijn en de oorzaak kan bekend zijn of juist niet. Meestal is misselijkheid niet ernstig en kun je het zelf tegengaan, maar als je vaak misselijk bent moet je er toch aandacht aan schenken.

Om te beginnen een oorzaak die niets met ziekte te maken heeft. Je kunt iets zien, ruiken of proeven wat je zo walgelijk vindt dat het letterlijk misselijkmakend is. Deze oorzaak van misselijkheid is heel persoonlijk, anderen om je heen kunnen hetzelfde zien, ruiken of proeven en nergens last van hebben.

Ook van teveel eten, teveel alcohol of van drugs kun je misselijk worden. De misselijkheid is dan een natuurlijke reactie van het lichaam, dat probeert het overtollige eten, de hoeveelheid drank of andere substanties kwijt te raken. In zo’n geval kun je het best toegeven aan de braakneigingen.

Het is misschien even niet prettig, maar zo kom je wel op een natuurlijke manier van de schadelijke of overtollige stoffen af die je lichaam overduidelijk kwijt wil. Probeer daarna voorzichtig af en toe een slokje water te nemen, zodat je geen uitdrogingsverschijnselen krijgt. Vooral kinderen die overgeven lopen snel het risico op uitdrogen.

Ook bij andere oorzaken van misselijkheid kun je af en toe een slokje water nemen. Als de misselijkheid afneemt kun je dan proberen om voorzichtig ook een beetje te eten. Als je weer aan eten toe bent, eet dan niet teveel en vooral niet te vet. Ingeval van teveel eten of drank weet je waar de misselijkheid vandaan komt, net als ingeval van reisziekte.

Soms is de oorzaak van misselijkheid minder duidelijk en moet je gaan kijken wanneer je misselijk wordt. Word je al misselijk voor het ontbijt, dan zou dat kunnen duiden op een zwangerschap. Tenzij je een man bent of de nacht ervoor gewoon een glaasje teveel op hebt.

Ben je wel zwanger, dan is er grote kans dat je de eerste vier maanden last zult hebben van misselijkheid in de ochtend, dit heeft een hormonale oorzaak. In sommige gevallen duurt de misselijkheid zelfs de gehele periode van de zwangerschap. De ernst ervan varieert van lichte misselijkheid tot constant misselijk zijn regelmatig overgeven, hetgeen het dagelijks leven behoorlijk in de war kan schoppen.

Er bestaat nogal wat medicatie voor zwangerschapsmisselijkheid, maar de vraag is of deze chemicaliën wel goed zijn voor het ongeboren kind. Alternatieven zijn de Seaband, een armband gebaseerd op de acupressuur, die van oorsprong bedoeld is om reisziekte tegen te gaan. Dit geldt ook voor de Reliefband, die milde schokjes afgeeft aan een zenuw in de arm. Beide methoden zijn veilig voor de baby.

Vervolgens zijn er nog tal van stoornissen van het maag-darmkanaal, die misselijkheid en eventueel overgeven in de hand werken. Er kan bijvoorbeeld sprake zijn van infecties, het slecht functioneren van het maag-darm kanaal of een afsluiting van maag of darm. Ook afwijkingen of ziekten van andere spijsverteringsorganen als de lever, de galblaas of de alvleesklier kunnen misselijkheid veroorzaken. Word je steeds misselijk na een maaltijd, dan kan er sprake zijn van zo’n stoornis.  Afhankelijk van de tijdsduur die er zit tussen het eten en het optreden van de misselijkheid, zit het probleem hoger of lager in je lichaam.

Soms ligt de oorzaak juist bij het hoofd en het centrale zenuwstelsel, zoals ingeval van hoofdpijn, migraine, infecties als hersenvliesontsteking, een tumor of bloeding in de schedel of stoornissen van het evenwichtsorgaan. Reisziekte is daar een lastig, maar tamelijk onschuldig voorbeeld van. Bij zeeziekte of wagenziekte reageert het lichaam met misselijkheid op tegenstrijdige signalen. De hersenen krijgen aldoor informatie via de ogen, de spieren en gewrichten en de evenwichtsorganen over de positie van je lichaam ten opzichte van de horizon. In een auto, bus of op zee zijn er bewegingen van buitenaf, die niet kloppen met de visuele informatie. Hoe heftiger de bewegingen zijn, bijvoorbeeld bij een woest rijdende chauffeur over kronkelende bergweggetjes of een stevige deining op zee, hoe misselijker je wordt. Als je erg wordt beperkt door reisziekte zijn er middeltjes, zowel regulier als homeopatisch, die zonder recept verkrijgbaar zijn bij drogisterij en apotheek.

Misselijkheid
Misselijkheid

Hevige hoofdpijn en migraine kunnen misselijkheid met zich meebrengen, maar misselijkheid kan ook een bijwerking zijn van de medicijnen tegen de hoofdpijn. Ingeval van migraine wordt misselijkheid veroorzaakt doordat niet alleen de zenuwen en de bloedvaten naar het oog worden geprikkeld, maar ook die van het oor. De informatie die de evenwichtsorganen en de ogen doorgeven aan de hersenen, kloppen niet en het lichaam reageert met misselijkheid en braken. Reguliere medicatie tegen migraine wordt daarom vaak gecombineerd met een middel tegen het overgeven en soms met een pijnstiller. Als je liever geen reguliere medicijnen slikt, kun je op zoek naar homeopathische geneesmiddelen of middelen uit de kruidengeneeskunde.

Angst en stress kunnen zo’n invloed hebben de lichaamsfuncties, dat het lichaam protesteert via misselijkheid en eventueel braken. Bij psychische klachten of stress kun al tijdens het eten of vlak daarna misselijk worden. In dat geval moet je, om van je misselijkheid af te komen, de oorzaak of oorzaken van je stress wegnemen. Dat is vaak gemakkelijker gezegd dan gedaan en kan tijd kosten. Ondertussen kun je de misselijkheid bestrijden met reguliere medicijnen of homeopathische geneesmiddelen, maar werk tegelijk ook aan het wegnemen van de oorzaak.

Hetzelfde geldt voor extreme sporten, er is sprake van fysieke stress als de sporter zo ver over zijn of haar pijngrens gaat dat het lichaam reageert met misselijkheid. Tijdens wat gematigdere inspanning kunnen aankomende uitdrogingsverschijnselen misselijkheid veroorzaken.

Als je misselijk wordt van het sporten, moet je op je grenzen letten en zorgen dat je niet uitdroogt. Dit is afhankelijk van de weersomstandigheden, hou er rekening mee dat je met 20 graden meer kunt dan met 30 graden. Ga dan op andere tijden sporten en zorg in ieder geval dat je voldoende water drinkt.

Voedsel allergieën en -intoleranties kunnen de oorzaak zijn van misselijkheid, in dat geval valt het betreffende voedingsmiddel letterlijk niet goed. Het is dan zaak om uit te zoeken voor welke stof ben je allergisch of intolerant bent. Een specialist of een bioresonantie therapeut kan dit onderzoeken, waarna je het voedingsmiddel waar je allergisch of intolerant voor bent voortaan kunt vermijden.

Ook van schedeltrauma, een klap op je hoofd, kun je behoorlijk misselijk worden.

Tot slot komt misselijkheid voor als bijwerking van medicatie en is het een heel bekende bijwerking van chemo- en radiotherapie. Als je daardoor last hebt van misselijkheid kun je dat bespreken met de behandelend arts. Het tegengaan van de misselijkheid moet de effectiviteit van de chemotherapie of andere medicijnen immers niet in de wielen rijden. Er zijn medicijnen mogelijk, maar ook behandelingen die de braakreflexen blokkeren.

Wanneer moet je naar de huisarts bij misselijkheid?

Hoewel je misselijkheid in de meeste gevallen vanzelf over gaat of zelf kunt bestrijden, moet je in sommige gevallen wel naar de huisarts. Bijvoorbeeld als je misselijk bent geworden na een klap tegen je hoofd, als je heel hevige pijn in je buik hebt of als er bij het overgeven bloed meekomt. Ook als je erg suf of verward wordt of bijna flauw valt moet je direct contact opnemen met de huisarts. In andere gevallen moet de misselijkheid en het overgeven na een dag minder worden. Is dat niet het geval, dan moet je ook even met de huisarts overleggen.

Hetzelfde geldt als je zwanger bent en echt overmatig moet overgeven. Met kleine kinderen die behalve misselijkheid zijn ook hoge koorts hebben en zodoende geen vocht binnen kunnen houden moet je ook langs de huisarts.

Meer lezen op voeding-expert.nl?

Volgende artikels kunnen je misschien interesseren:

Misselijkheid: wat moet je erover weten?
Schuiven naar boven